Blóðsykur · streita · líkamsvitund
Jarðskjálftamælirinná handleggnummínum
Hvað gerist í líkamanum þegar rólegt ferðalag breytist skyndilega í kapphlaup við klukkuna?
Áður en ég fór í ferðalag til Englands um miðjan ágúst setti ég á mig Fora Connect 21 blóðsykurssírita.
Ekki vegna þess að ég væri með sykursýki heldur langaði mig að prófa tækið á eigin skinni og læra á það. Ef ég ætla einhvern tímann að ræða svona mæla við skjólstæðinga mína eða ráðleggja þeim að prófa þá finnst mér mikilvægt að hafa sjálf upplifað hvernig það er að ganga með einn slíkan og hvað upplýsingarnar geta og geta ekki sagt okkur.
Svo ég ákvað að gera sjálfa mig að litlu rannsóknarverkefni og fylgjast með hvað matur, svefn, hreyfing, streita og daglegt líf gerðu við línuna á þessum litla mæli á handleggnum.
Róleg ferð – þar til kom að heimferðinni
Ferðin var yndisleg. Jóga, hugleiðsla, tónlist, dans, fallegt umhverfi og góður félagsskapur.
Við lentum reyndar í mikilli hitabylgju í Englandi og mér fannst forvitnilegt að fylgjast með mælinum. Á heitasta tíma dagsins virtist blóðsykurinn hjá mér oft hækka óeðlilega.
En áhugaverðasta mælingin átti eftir að koma á heimleiðinni.
Nokkrum dögum áður en ég fór hafði ég setið í mat með dóttur minni og gengið frá heimferðinni. Hún er vanur ferðalangur og fann ódýrustu leiðina fyrir mig. Ég hafði ákveðið að koma einum degi fyrr heim en restin af hópnum og við mæðgur græjuðum þetta yfir góðum mat og spjalli.
Þegar heimferðardagurinn rann upp mætti ég því samviskusamlega á Heathrow.
Þar náði ég meira að segja að fara í viðtal fyrir fréttatímann á Bylgjunni sem hækkaði örlítið streituna en umfjöllunarefnið var um járnmagn í hvölum, sem er allt önnur saga, svo kom að innritun.
Þá kom áfallið.
Dem it.
Á örfáum sekúndum fann ég hvernig öll ró ferðalagsins var að hverfa. Ég hringdi í dóttur mína og við fórum strax í lausnaleit og róa mig og finna góða lausn t.d. komast á Gatwick. Það var tæpt, en mögulega gæti það gengið.
Ég ákvað að taka sénsinn.
Þegar streitan tók yfir
Ég stökk upp í leigubíl og bað bílstjórann að koma mér eins hratt og hægt væri til Gatwick. Tíminn var naumur og ef ég ætlaði að ná fluginu mátti eiginlega ekkert fara úrskeiðis.
Þarna sat ég í aftursætinu, nýkomin úr þessari yndislegu og afslappandi ferð, en fann hvernig hugurinn fór á fullt. Ég fann að ég var öll að spennast upp og kvíðahnútur að myndast.
Næ ég?
Hugurinn hraðar sérHvað með umferðina?
Óvissan eykstMissi ég af fluginu?
Streitan tekur yfirÉg kíkti á blóðsykurssíritann.
Og vá.
Línan hafði rokið upp og leit helst út eins og jarðskjálftamælir þegar eitthvað stórt er að fara að gerast. Ég hafði ekki verið að borða. Það sem hafði breyst var ástandið mitt. Ég var komin í bullandi streitu.
Þá mundi ég eftir orðum vinkonu minnar sem hún notar gjarnan þegar eitthvað bjátar á:
Guð er með plan.
Ég ákvað að sleppa tökunum.
Ég lagði saman hendurnar, lokaði augunum og fór með bænirnar mínar. Ekki til að reyna að stjórna því hvort ég næði fluginu, heldur til að róa mig og sætta mig við að á þessari stundu væri þetta ekki lengur í mínum höndum.
Og eins og til að reyna almennilega á þessa ákvörðun kom auðvitað lokun á hraðbrautinni.
Ég sá leigubílstjórann verða rauðan í framan þar sem hann reyndi að finna leið fram hjá hindruninni.
Ég lokaði bara augunum aftur.
Hann stjórnar bílnum. Ég get ekki stjórnað umferðinni.
Ég hélt áfram að anda, biðja og reyna að halda ró minni. Þegar ég leit aftur á síritann hafði kúrfan tekið stefnuna niður. Og ég fann breytinguna líka sjálf. Líkaminn var orðinn rólegri.
Hvað var líkaminn að segja mér?
Við vitum að þegar við upplifum álag getur líkaminn losað streituhormón eins og adrenalín og kortisól. Eitt af hlutverkum þeirra er að tryggja að líkaminn hafi næga orku tiltæka og það getur meðal annars haft áhrif á magn glúkósa í blóðinu.
Þessi upplifun fékk mig til að hugsa um hversu mikið við tölum um mat og hreyfingu þegar kemur að blóðsykri, líkamsþyngd og heilsu, en kannski ekki alltaf jafn mikið um streituna sem við berum með okkur. Við getum meira að segja breytt því sem á að gera okkur gott í enn eitt kapphlaupið.
Þjóta í ræktina.
Þjóta út að hlaupa.
Þjóta í jóga.
Jafnvel þjóta í hugleiðslu vegna þess að við „verðum“ að ná að slaka á.
Kannski þurfum við stundum ekki að gera meira.
Kannski þurfum við einfaldlega að staldra við.
Mælirinn hefur kennt mér að hlusta
Ég komst á endanum í innritun á Gatwick tíu mínútum áður en henni lokaði.
Það var mjög þakklát kona sem settist í sætið sitt í flugvélinni heim þann dag.
Og já — hún fór með þakkarbæn.
Ég er rétt að byrja að kynnast þessum litla mæli og er forvitin um hvað veldur blóðsykurssveiflum og hvaða áhrif þær geta haft á efnaskipti mín og almenna líðan. Blóðsykur er flókið fyrirbæri en síriti getur hjálpað okkur að hlusta betur á líkamann.
Að staldra við og hlusta
Stærsti lærdómurinn fyrir mig eru kannski ekki tölurnar á mælinum heldur það sem þær hafa fengið mig til að taka betur eftir.
Mér fannst sérstaklega áhugavert að sjá hversu mikil áhrif streita virðist hafa á minn líkama og finna um leið hvað gerðist þegar ég náði að staldra við, róa hugann og sleppa tökunum.